Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, 2025 yılı sektör değerlendirme toplantısında küresel belirsizlikler, yüksek maliyetler ve kârlılık erozyonuna dikkat çekti. Eskinazi, “Parite olmasaydı ihracat düşüşü çok daha sert olurdu” dedi.
Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, 7 Ocak’ta düzenlenen 2025 Yılı Sektörel Değerlendirme Toplantısında hem küresel ekonomi hem de Türkiye ihracatına ilişkin çarpıcı değerlendirmelerde bulundu. Eskinazi, 2025 yılının birçok sektör için bir büyüme yılı değil, “ayakta kalma ve direnme yılı” olduğunu vurguladı.
“Küresel Belirsizlik Kalıcı Hale Geldi”
2025 yılında dünya ekonomisinin kırılgan bir büyüme sergilediğini ifade eden Eskinazi, artan korumacılık, ticaret bariyerleri ve jeopolitik gerilimlerin küresel ticareti baskıladığını söyledi. Enflasyonun bazı ülkelerde gerilemesine rağmen belirsizliğin kalıcı hale geldiğini belirten Eskinazi, bu durumun yatırım kararlarını olumsuz etkilediğine dikkat çekti.
Türkiye Ekonomisi: Rakamlar Var, Kârlılık Yok
Türkiye’nin 2025 yılı ihracatının 273,4 milyar dolar seviyesine ulaştığını hatırlatan Eskinazi, yüzde 4,5’lik artışın büyük bölümünün Euro/Dolar parite etkisinden kaynaklandığını ifade etti.
“Parite etkisinden arındırıldığında gerçek artış yalnızca yüzde 1,8. EİB özelinde ise tablo daha net: Parite olmasaydı ihracatımız düşecekti.”
Yüksek üretim maliyetleri, finansmana erişimde yaşanan zorluklar ve kur-enflasyon dengesizliği nedeniyle ihracatçı kârlılığının ciddi biçimde eridiğini vurguladı.
Konkordato Verileri Alarm Veriyor
2022–2025 döneminde konkordato başvurularındaki sert artışa dikkat çeken Eskinazi, sadece 2025’in ilk 9 ayında 4.424 konkordato dosyası açıldığını belirterek, mevcut ekonomik koşulların geçici değil yapısal riskler taşıdığını söyledi.
EİB 2025’te 18,5 Milyar Dolarlık İhracat Gerçekleştirdi
Ege İhracatçı Birlikleri’nin 2025 yılı ihracatının 18,5 milyar dolar olduğunu açıklayan Eskinazi; hububat, su ürünleri, tütün, maden ve demir-dışı metaller sektörlerinde artış yaşandığını ifade etti. Ancak bu artışların başarıdan çok direnç göstergesi olarak okunması gerektiğini vurguladı.
Tekstil Sektöründe İstihdam Kaybı Derinleşti
Tekstil ve hazır giyim sektöründe üretimin yurt dışına kaydığını belirten Eskinazi, yüksek enerji ve işçilik maliyetlerinin istihdam kaybını hızlandırdığını söyledi. Sektörün düşük faizli finansman ve daha güçlü yapısal teşviklere ihtiyaç duyduğunu dile getirdi.
2026 İçin Net Mesaj: Öngörülebilirlik Şart
2026 yılına ilişkin beklentilerini de paylaşan Eskinazi, Türkiye’nin en büyük sorununun öngörülebilirliğin zayıflaması olduğunu vurguladı.
“Öngörülebilirliğin olmadığı yerde yatırım yapılmaz, risk alınmaz. Üretimi merkeze alan, uzun vadeyi ödüllendiren politikalara acilen ihtiyaç var.”
Kur artışının enflasyonun altında kalacağını, kredi koşullarında ciddi bir rahatlama beklenmediğini belirten Eskinazi, özellikle emek yoğun sektörler için 2026’nın da zor geçeceği uyarısında bulundu.
“İhracatçı Fedakârlık Yaptı, Artık Politika Desteği Şart”
Konuşmasının sonunda ihracatçıların büyük fedakârlıklarla süreci taşıdığını ifade eden Eskinazi, bu fedakârlığın sürdürülebilir politikalarla desteklenmemesi halinde risklerin büyüyeceğini söyledi.